بررسی تهافت آیه استیذان اطفال با آیه ابداء زینت

درباره حفظ پوشش در مقابل کودکان غیر بالغ در قرآن کریم دو آیه وجود دارد كه در نگاه ابتدایی ميان آنها نوعي تعارض ديده مي‏‌‎شود؛ يكي آيه شريفه «يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لِيَسْتَأْذِنْكُمُ الَّذِينَ مَلَكَتْ أَيْمَانُكُمْ وَ الَّذِينَ لَمْ يَبْلُغُوا الْحُلُمَ مِنْكُمْ ثَلاَثَ مَرَّاتٍ مِنْ قَبْلِ صَلاَةِ الْفَجْرِ وَ حِينَ تَضَعُونَ ثِيَابَكُمْ مِنَ الظَّهِيرَةِ وَ مِنْ بَعْدِ صَلاَةِ الْعِشَاءِ ثَلاَثُ عَوْرَاتٍ لَكُمْ لَيْسَ عَلَيْكُمْ وَ لاَ عَلَيْهِمْ جُنَاحٌ بَعْدَهُنَّ طَوَّافُونَ عَلَيْكُمْ بَعْضُكُمْ عَلَى بَعْضٍ كَذلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمُ الْآيَاتِ وَ اللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ»[1] که براي كودكان نابالغ تنها در...

دفع ضرر دنيوي در كلام مرحوم آخوند(ره)

مرحوم آخوند در دو بحث از کفایه در مورد حکم عقل به لزوم دفع ضرر دنیوی مطالبی را بیان نموده‌اند که در نگاه ابتدایی با یکدیگر تهافت دارد، به‌گونه‌ای که احساس می‌شود در یک جا لزوم دفع ضرر مظنون دنیوی را از مسلمات می‌دانند و در جای دیگر لزوم دفع قطعی آن را هم ممنوع می‌شمارند. ایشان در بحث وجوه حجيت مطلق ظن در ضمن دليل اول به دليل عقلي تمسك کرده و می‌فرماید: «و دعوي استقلاله (أي استقلال العقل) بدفع الضرر المشكوك كالمظنون قريبة جداً لاسيما اذا كان هو العقوبة الاخروية»[1]. از كلمه (لاسيما) استفاده مي‏شود كه دفع ضرر مشکوک، خواه دنيوي باشد یا اخروي واجب است، منتهي دفع ضرر اخروي روشن‌تر و مهم‌تر از دفع ضرر دنيوي است، در عین حال خود آخوند در بحث...

مشروعیت تقیه مداراتی یا جواز حسن معاشرت با عامه-1

جواز حسن معاشرت با عامه و تحبیب قلوب آنها نسبت به شیعه و ائمه طاهرین علیهم السلام جزء مسلمات فقه شیعه بوده و ادله آن منحصر به روایات تقیه نیست.در همین رابطه مرحوم حر عاملی در کتاب الحج وسائل الشیعه مجموعه‌ای از روایات پیرامون استحباب حسن معاشرت با عامه ذکر کرده است .[1] از سوی دیگر تقیه مداراتی نسبت به  عامه، چنانچه مستلزم ترک واجب، فعل حرام و یا ترک جزء و شرط در عبادات نباشد، شکی در جواز بلکه استحباب آن نیست. بحث مهم در جواز تقیه مداراتی در فرضی است که مدارای با آنها ملازم با ترک...

تعیین جنسیت خنثی از منظر فقه

یکی از گروه‌هایی که به اختلال جنسی دچارند هرمافرودیت ها[1] هستند که در فقه از آن با عنوان «خنثی» یاد می شود. از آنجا که در فقه  مرد یا زن بودن هر یک موضوع احکام و آثار فقهی متعددی بوده از این رو این بحث مطرح است که آیا خنثی احکام مرد را دارد یا زن یا این که طبیعت سومی بوده و مشمول احکام مختص زن یا مرد نشده و صرفا احکام مشترک انسان بر این افراد مترتب می شود. در این رابطه دو دیدگاه وجود دارد: الف. برخی معتقدند است خنثی یا در عالم واقع یا زن...

نماز جماعت با عامه؛ صوری یا حقیقی؟

در مباحث مربوط به تقیه این سوال مطرح است که آیا نماز جماعت با عامه همانگونه که مشهور  بدان قائل هستند،  نماز حقیقی است که آثار و احکام خاص مربوط به نماز جماعت را داشته باشد یا نماز با آنها، نمازی صوری است و قرائت در نماز از عهده فرد ساقط نخواهد بود و در صورت امکان باید آن را انجام دهد و در غیر اینصورت باید ، حدیث نفس کند؟ اختلاف در  این مساله از اختلاف در روایات ناشی شده است . چرا که ظاهر برخی از روایات این است که نماز با عامه  ، نماز  حقیقی بوده...